چگونه در بهار خواب‌آلوده نباشیم؟

فاضله حیدریان اظهار کرد: در فصل بهار باتوجه به تغییراتی که در بدن و اخلاط ایجاد می‌شود، روح و جسم مستعد یک سری از بیماری‌ها خواهند شد. هدف از بررسی و پرداختن به این مباحث، این است که با روش‌های کم دردسر، این بیماری‌ها را از جسم و جان خود دور کنیم.

 وی گفت: بیماری‌هایی مثل خونریزی بینی، سرفه، زکام، گرفتگی صدا، ورم‌های مفصلی و درد مفاصل، دمل‌ها و ورم‌های چرکی و جوش‌ها و خارش و کهیر، آلرژی فصلی و ورم‌های حلق در فصل بهار بیشتر خواهند شد. همچنین مشکلاتی مانند بی‌حوصلگی، خواب‌آلودگی، سنگینی بدن، احساس خستگی و بی‌حالی در اوایل بهار شیوع بیشتری پیدا می‌کنند.

حیدریان افزود: بعضی از روش‌های درمانی یا پیشگیری، می‌توانند بدن را برای مواجهه با تغییرات بهار آماده کنند. استفاده به‌جا و مناسب از این روش‌ها نه‌تنها موجب بهره‌برداری بهتر از تغییرات فصلی و آب و هوایی در بهار خواهد شد، بلکه بدن را برای مقابله با بیماری‌ها و شرایط نامطلوب احتمالی آماده خواهد کرد. بهترین زمان شروع پاک‌سازی بهاره از روزهای نخست فروردین ماه است و اندام‌های هدف در پاکسازی بهاره کبد، کلیه‌ها و روده‌ها هستند.

وی با اشاره به اینکه یکی از مهم‌ترین روش‌های پاکسازی و آمادگی برای فصل بهار، اصلاح رژیم غذایی است اظهار کرد: در این مرحله حجم غذای کمتر و رعایت یک سری از توصیه‌ها لازم است. که یکی از عوامل سودمند در این زمینه مصرف سبزی‌ها و عرقیات محسوب می‌شود.

استفاده از سبزی‌ها و دمنوش‌ها در فصل بهار

 این متخصص طب سنتی گفت: تا حد امکان از عرقیات و سبزی‌ها بهاری استفاده کنید. در روز میوه‌ها را در حجم کم و به‌دفعات مصرف کنید تا بدن فرصت کافی برای جذب مواد مفید و دفع سموم داشته باشد. میوه‌هایی مثل خیار، گوجه‌سبز و آلو، طبع سردی داشته و دفع‌کننده سموم کبد است. سبزی‌های برگ سبز، جوانه‌ها و همچنین نخود، لوبیا، بادمجان، کلم، کرفس، کاهو و سبزی‌های کوهی به دلیل فیبر بالا، یبوست را برطرف، آب بدن را تأمین و اشتها را کنترل می‌کند.

حیدریان در ادامه بیان کرد: مصرف عرقیاتی چـون کاسنی و شـاتره که مقوی کبد و تصفیه کننده خون است سفارش می‌شود. همچنین استفاده از نوشیدنی‌ها و شربت‌های فرونشاننده گرما مانند شربت ریواس، عرق کاسنی، شربت زرشک و غوره و رب غوره و شربت نارنج و لیمو و به در ایـن فصل توصیه می‌شود. پرهیز از نوشیدنی‌های گرمی‌بخش و بسیار رطوبت‌آور مانند آب هندوانه، دمنوش‌های ختمی و پنیرک و مواد گرم و تلخ و تند و شور و تیز در این فصل لازم است.

وی گفت: فصل بهار بهترین و موافق‌ترین فصل برای تمام سنین، به‌ویژه برای کهنسالان و کسانی که مزاج سرد و خشک دارند، محسوب می‌شود. در این فصل بدن آماده رشد و بالندگی شده و همین امر باعث افزایش گرما و حرارت و رطوبت در بدن خواهد شد.

حیدریان خاطرنشان کرد: بهبود کارکرد بدن و اعضا در فصل بهار می‌تواند باعث شود که بیماری‌های بهاره، خستگی و خواب‌آلودگی و مشکلات جسمی شایع در این فصل کمتر شوند. دوری جستن از غذاهای مولد خون و کم کردن مصرف انواع گوشت لازم است. پرهیز از جنبش زیاد روانی، تأکید شده و هیجاناتی مثل شادی، غم، ترس، هیجان و سایر حالات روحی در نوع شدید خود در این فصل مضر هستند.

این متخصص طب سنتی گفت: فصل بهار درواقع فصل کم و ساده کردن غذا و نوشیدنی و آرامش نسبی جسمی و روحی در کنار شکوفایی طبیعت است. بهترین زمان ورزش در فصل بهار در صبح، بعد از خوردن یک صبحانه سبک و قبل از خوردن نهار است.

حیدریان افزود: فصل بهار همانقدر که نیاز به کاهش دریافت حجم و کالری و پروتئین مواد غذایی دارد، نیاز به کمک به دفع بیشتر مواد زائد از بدن هم دارد. برای خروج مواد اضافی، سموم و پاک‌سازی بدن از مواد زائد، راه‌های متعددی وجود دارد؛ یکی از مهم‌ترین این راه‌ها، دفع آن‌ها از طریق مدفوع است، پس در کسی که دفع مدفوع مناسبی ندارد و به بیان ساده‌تر دچار «یبوست» است، مواد اضافی راه مناسبی برای دفع نداشته و در بدن تجمع می‌یابند؛ برای برطرف کردن یبوست، مصرف مواد غذایی «ملین» مانند خاکشیر، آلو، تمرهندی، هویج، مویز و انجیر مناسب است.

وی با توصیه مصرف برخی از غذاها و ترکیبات در فصل بهار تصریح کرد: استفاده از آش سبزی‌ها با ترکیبات (گشنیز، شوید، اسفناج، هویج و…)، بورانی اسفناج با ماست ترش و شیرین و کم‌چرب، کاهو با سکنجبین، آش یا سوپ جو با روغن‌زیتون و آبغوره، ماش پلو با خرفه، شربت تمرهندی، شربت سیب و زرشک و لیمو، دم کرده عناب با کمی عسل، به جای چای؛ از جمله خوراکی‌های مفید در این فصل است.

توصیه برای استفاده از ماءالشعیر طبی

حیدریان با اشاره به دستور آماده‌سازی ماءالشعیر طبی و مفید بودن آن اظهار کرد: استفاده از ماءالشعیر طبی به این صورت که جو را ۲۴ ساعت خیسانده و سپس با ۲۰ برابر آن آب، و یک تکه چوب دارچین روی حرارت قرار داده، به‌محض شکفته شدن جو، از روی حرارت برداشته و بلافاصله آب روی آن را صاف‌کرده و با عسل شیرین کرده، در این فصل بسیار سودمند هست.

وی گفت: استفاده از خورشت ریواس که با ترکیبات ریواس جوان خرد شده کمی نعنا و آبغوره، پیاز و زرد چوبه آماده می‌شود، مصرف شیر بادام به این صورت که ۱۵ عدد مغز بادام درختی خام پوست کنده را با یک لیوان آب جوش و کمی عسل یا شکر یا نبات، در مخلوط کن ریخته و مخلوط کرده؛ از دیگر خوراکی‌های مفید فصل بهار است.

 حیدریان با توصیه انجام حجامت در فصل بهار اظهار کرد: این اعمال تنها در موارد خاص و فقط با تشخیص و تجویز پزشک با تجربه، و متخصص طب سنتی باید انجام شوند. در واقع حجامت در فصل بهار نه تنها مبنای درست علمی ندارد بلکه برای بسیاری از افراد می‌تواند ضررهای جدی به بار بیاورد. پس در صورت تمایل به استفاده از این اعمال و روش‌ها، مردم حتماً با پزشک متخصص طب سنتی مشورت و در صورت لزوم در درمانگاه‌های تخصصی مورد درمان قرار گیرند.