خبرگزاری مهر-گروه هنر-آزاده فضلی؛ هنرهای تجسمی یکی از عرصه‌های هنری در کشورمان است که نسبت به دیگر هنرها امکان بروز و واکنش سریع به اتفاق‌ها را دارد اما عموماً نسبت به دیگر هنرها همچون سینما و موسیقی، مهجور واقع می‌شود. در سلسله گزارش‌های «هنرهای تجسمی در هفته‌ای که گذشت» درصدد هستیم بخشی از روند اتفاقاتی را که افتاده، بیان کنیم. جمعه‌ها روز تعطیل محسوب می‌شود اما در این روز، نمایشگاه‌های هنرهای تجسمی آغاز به کار می‌کنند و هنرمندان تجسمی اعم از نقاشان، مجسمه‌سازان، عکاسان، تصویرسازان، گرافیست‌ها، خوشنویسان و … تلاش‌ها و فعالیت‌های اخیر خود را در قالب یک نمایشگاه هنری به منصه ظهور می‌گذارند.
«آدینه» روز نانوشته آغازین بر نمایشگاه‌های هنری است و البته که به دلیل تعطیل بودن اکثر مشاغل، فرصتی مغتنم برای تماشای این آثار هنری توسط اقشار مختلف مردم فراهم می‌شود. بر این اساس، نگاهی به اتفاقات هنرهای تجسمی و همچنین برخی نمایشگاه‌ها و رویدادهای هفته خواهیم داشت.
وداع آخر حضرت علی علیه السلام با همسرش تصویر شد
هفته‌ای که گذشت، ایام شهادت حضرت زهرا سلام الله علیها و فاطمیه بود و بر این اساس، برخی نمایشگاه‌های مناسبتی افتتاح و برگزار شد. نمایشگاه‌هایی که بسیاری از نقاشان و طراحان به سراغ بازآفرینی مفهومی یا نمادین شخصیت حضرت زهرا (س) رفته‌اند؛ در نگاه هنرمندان مذهبی، حضرت زهرا سلام الله علیها بیش از آنکه سوژه تصویری باشند، یک منبع الهام معنوی و زیباشناسی متعالی هستند. به تعبیر آنان، هنر فاطمی خلق از درون نور و تسلیم به معناست، نه صرفاً بازنمایی چهره.
یکی از اتفاقات هنری در این هفته، رونمایی از یک تابلوی نقاشی با موضوع شهادت حضرت زهرا سلام الله علیها بود.
تابلوی «وداع آخر» کاری از محمدعلی نادری که روایتی تصویری از آخرین دیدار حضرت علی علیه السلام و حضرت فاطمه زهرا سلام الله علیهم در زمان غسل دادن پیکر پاک دختر پیامبر اسلام (ص) است، عصر شنبه اول آذر، با حضور هنرمندان عرصه تجسمی در حوزه هنری رونمایی شد.
محمدعلی نادری، از شاگردان علی بحرینی و حسن روح‌الامین است که همچون آنها، هیجان و درون‌مایه حماسی، ترکیب‌بندی سینمایی قاب، بیان غیرروایی و تاکید بر حماسه را در آثار او مشاهده کرد. تابلوی جدید این هنرمند جوان بوشهری نیز از این قواعد مستثنی نیست. اکثر کارهای نادری، در زمینه نقاشی آئینی و تصویر کردن برش‌هایی از زندگی ائمه اطهار علیهم السلام در قالب روضه‌های تصویری است.
وقتی آلفرد یعقوب‌زاده برای ثبت عکس لباس زنانه پوشید!
روزهای پایانی هفته‌ای که گذشت، چهل و سومین جشنواره جهانی فیلم فجر در شیراز آغاز به کار کرد که یکی از اتفاقات این جشنواره، حضور آلفرد یعقوب‌زاده هنرمند عکاس باسابقه ایرانی به عنوان داور بود.
آلفرد یعقوب‌زاده عکاس بین‌المللی ایرانی ساکن پاریس، به عنوان داورِ بخش عکس و ویدئوی چهل و سومین دوره جشنواره، در ایران حضور دارد. آلفرد یعقوب‌زاده همچنین، طی بیست‌وهشت سال – از نخستین قیام انتفاضه در ۱۹۸۷ تا قیام سال ۲۰۱۵- تصاویری از سرزمین‌های اشغالی ثبت کرده است.
در مدت‌زمان حضور یعقوب‌زاده در جشنواره، علاوه بر اینکه او مسئولیت داوری آثار را برعهده دارد، نمایشگاهی از آثارش هم برگزار می‌شود که شامل حدود ۴۷ عکس از جنگ‌های مختلف جهان از جمله هشت سال دفاع مقدس و جنگ غزه است. این آثار برای عموم در معرض نمایش قرار خواهند گرفت.
پیش از این نیز، یعقوب‌زاده در بخش نمایشگاهی «رویدادهای ویژه» سی و ششمین جشنواره جهانی فیلم فجر حضور داشت و نمایشگاهی از عکس‌های وی با موضوعاتی چون سال‌های مقاومت، زندگی روزمره مردم و ساخته شدن دیوار حایل توسط رژیم اشغالگر و … در تهران برگزار شد.
این هنرمند عکاس، در جشنواره جهانی فیلم فجر کارگاه آموزشی برای علاقه‌مندان به عکاسی هم برگزار کرد و تجارب و دانش خود را در اختیار جامعه عکاسی ایران قرار داد.
وی در توضیح تفاوت میان کار خبری و عکاسی مستند گفت: در فعالیت‌های خبری نباید در نتیجه نهایی دست برد و تنها باید با واقعیت مواجه شد اما عکاسی مستند رویکرد دیگری را می‌طلبد و می‌توان متناسب با ذوق هنرمند در فرآیندهای آن دخالت کرد و برای مثال به شکل پرتره عکاسی کرد، در واقع عکاسی مستند وابسته به سلیقه هنرمند عکاس است.
یعقوب‌زاده همچنین به سختی‌های عکاسی جنگ اشاره کرد و گفت: در جنگ افغانستان در این کشور حضور داشتم و آن زمان خبری از تلفن همراه، تلکس یا ایمیل نبود. من از کوه خود را به افغانستان رساندم؛ یک بار با لباس زنانه و بار دیگر به عنوان یک پزشک. زمانی که خود را به عنوان یک عکاس معرفی کردم، موفق شدم چند هفته در این کشور بمانم و با جمعیت اسلامی و گروه‌های دیگر همراه شوم. در آن مقطع، همگی با من همراه بودند و هیچ اتفاقی رخ نداد.
وی همچنین درباره موضوعاتی چون اهمیت ابزار عکاسی در شرایط بحرانی، جایگاه رسانه‌های مستقل، استفاده از ظرفیت‌های جدید و وظایف عکاس صحبت کرد.
تشریح جزئیاتی از پنجمین رویداد «پاییز – برگ»
هفته گذشته، جعفر واحدی دبیر اجرایی پنجمین رویداد «پاییز – برگ» با اشاره به اینکه این رویداد در روزهای آخر پاییز برگزار می‌شود، گفت: «پاییز – برگ» از جمله رویدادهایی است که می‌خواهیم هنرمندان در ارتباط با مردم و محیط آثاری را خلق کنند. در این رویداد دانشگاه هنر و شهرداری منطقه ۱۲ و وزارت امور خارجه همکاری موثری دارند. و مانند هر سال شهرداری منطقه ۱۲ مسئولیت فراهم‌سازی بستر اجرا با برگ‌های پاییری را بر عهده دارد. این رویداد سالانه برای نخستین بار به صورت جامع از طریق فراخوان و ثبت نام، طرح‌های هنرمندان را دریافت می‌کند و رویکرد اصلی ما ارتباط هنرمند با طبیعت شهری است و انتظار داریم تا هنرمندان با توجه به مفهوم صلح در این دوره، با استفاده از مدیوم‌های مختلف هنری آثار جذابی خلق کنند.
وی عنوان کرد: هر هنرمند می‌تواند در فراخوان ۳ طرح پیشنهادی را ارائه کند که داوران آنها را بررسی و در نهایت اثر جشنواره را اعلام می‌کنند. این آثار باید ویژگی‌های محیطی داشته و دست کم برای ۵ روز ماندگاری داشته باشند.
همچنین، فرشته زمانی کیوریتور رویداد «پاییز- برگ» با اشاره به طرح‌های هنرمندان در فراخوان و داوری آنها گفت: هنرمندانی از شاخه‌های مختلف را دعوت کرده‌ایم تا در این رویداد حضور پیدا کنند و عمدتاً از مجسمه‌سازان هستند که هر هنرمند بر اساس مکان پیشنهادی، طرحش را ارائه می‌کند و پس از گفتگو و نهایی‌سازی محل و شیوه اجرا، اثر در روزهای جشنواره شکل می‌گیرد. آثار هنرمندان طی سه روز در میدان مشق با مشارکت مخاطبان به صورت تعاملی و مکان‌ویژه اجرا می‌شود. پس از پایان جشنواره هم آثار به مدت یک هفته در میدان مشق باقی می‌مانند.
مدت زمان فراخوان پنجمین «پاییز – برگ» تا ۱۷ آذر خواهد بود و روزهای ۱۸ و ۱۹ آذر آثار داوری و نتایج اعلام می شود. این روبداد از ۲۶ تا ۳۰ آذر در میدان مشق برگزار خواهد شد.
وقتی پژواک موسیقی در راهروهای سرد موزه پیچید
معماری استعلایی موزه هنرهای معاصر تهران، همواره محل تلاقی سکوت و فرم بود، تا اینکه در هفته گذشته، این سکوت به دست موجی از صدا شکست. «موسیقی»، هنری که برای مدتی طولانی، گویی اجازه عبور از آستانه این موزه را نداشت، بالاخره راهی برای ورود یافت. در یک بازه زمانی فشرده ۲ هفته‌ای و بعد از راه‌اندازی «موزیک تک» موزه هنرهای معاصر تهران، بالاخره طنین موسیقی به این فضا آمد و این‌بار، نور و سایه‌های بنای موزه با ریتم و هارمونی همراه شدند. این حضور، فراتر از یک اجرای صرف بود؛ اعلام رسمی بود بر این نکته که «هنرهای تجسمی» دیگر نمی‌تواند بدون «هنر شنیداری» کامل تلقی شود و این موزه برای بازتعریف خود، به استقبال صدا رفته است.
بر این اساس، هر هفته برنامه‌ها و اجراهای موسیقی را در موزه هنرهای معاصر تهران شاهد هستیم.
علی مغازه‌ای مدیر «موزیک تک» موزه هنرهای معاصر تهران در گفتگویی درباره این بخش گفت: مدتی قبل تلاش‌هایی را برای راه‌اندازی «کانون موسیقی موزه هنرهای معاصر تهران» آغاز کردیم تا اینکه با پیشنهاد من و مشورت جمعی، تعدادی از هنرمندان و استادان دانشگاه را برای این هدف دعوت کردیم و پس از نشست اولیه، شکل‌گیری یا شکل‌دادن به این کانون آغاز شد. هدف نهایی از تأسیس این کانون، ایجاد یک بستر پایدار فکری و اجرایی برای حضور مداوم و عمیق موسیقی در فضای موزه است. در همین روند، از ابتدا این هم مطرح بود که برنامه‌های موسیقی موزه عنوان مشخصی داشته باشند که در همین راستا من عنوان «موزیک تِک» را مطرح کردم و از سمت مدیریت موزه موافقت شد تا از این به‌بعد، مجموعه اجراهایی با این نام در موزه تدارک دیده شود.
آغاز نمایشگاه‌های هنری در آدینه
نمایشگاه آثار کوروش گلناری با عنوان «دیگری» در گالری ایرانشهر، نمایشگاه «توالی قطعات» در گالری ٱ، نمایشگاه «۵۸۰ نانومتر/ زرد» در گالری آرتیبیشن، نمایشگاه «کوک‌ها ردیفند برای هم‌آوازی» در گالری ژاله و نمایشگاه گروهی عکس و پرفورمنس «تماتیک» در گالری سوهام، از جمله نمایشگاه‌هایی هستند که عصر جمعه ۷ آذر افتتاح می‌شوند.
