به گفته هوشنگ فلاحتیان، شرکت ملی پالایش و پخش فرآورده‌های نفتی ایران، در حال تهیه زیرساخت‌های لازم نرم افزاری و سخت افزاری است و هر زمان که این زیرساخت‌ها آماده شود، اجرای طرح «بنزین برای همه» را انجام خواهند داد.

وزارت اقتصاد، سازمان هدفمندسازی یارانه‌ها، بانک مرکزی، وزارت ارتباطات و سازمان پدافند غیرعامل، در اجرای این طرح مسئولیت‌هایی دارند که باید مجموعه‌ای از اقدامات را به صورت هماهنگ انجام دهند تا نتیجه نهایی حاصل شود.

روز ششم دی، جواد اوجی وزیر نفت، اعلام کرده بود، طرح دولت برای اختصاص بنزین به افراد بر حسب کدملی به جای اختصاص این حامل انرژی بر حسب پلاک خودروها، در دو جزیره کیش و قشم، به صورت آزمایشی و با اختصاص ۱۵ لیتر بنزین ۱۵۰۰ تومانی به هر فرد، آغاز خواهد شد و در صورت کسب نتیجه مطلوب، با تایید تیم اقتصادی دولت در سراسر کشور قابل اجرا خواهد بود.

سیدمحسن دهنوی عضو هیئت رئیسه مجلس شورای اسلامی درباره علت در نظر گرفتن این طرح گفته است: دولت سالانه ۱۲۴ هزار میلیارد تومان یارانه بنزین پرداخت می‌کند که ۶۰ درصد آن برای ۴ میلیون خانوارِ دارای بیش از دو خودرو است. ۱۴ میلیون خانواده بی‌خودرو هیچ سهمی از این یارانه نمی‌برند.

پیش بینی می‌شود در صورت موفق بودن اجرای طرح آزمایشی دولت در دو جزیره کیش و قشم، با اجرای آن به صورت سراسری، سالانه به هر خانواده با جمعیت چهار نفری، حدود یک میلیون و صد هزار تومان یارانه بنزین برسد؛ این یارانه اکنون فقط به افراد دارای خودرو پرداخت می‌شود.

سیدمرتضی افقه، عضو هیئت علمی دانشگاه چمران اهواز افزود: هدف دولت از اجرای این طرح این است که عدالت در توزیع یارانه بنزین را اجرایی کنند و در حقیقت همه افراد جامعه از یارانه بنزین برخوردار شوند نه‌فقط کسانی که دارای خودرو هستند.

وی افزود: هرچند اجرای طرح اختصاص پانزده لیتر به هر کد ملی، در کوتاه‌مدت قابل‌توجیه است اما به نظر می‌رسد این اقدام، زمینه‌چینی برای افزایش قیمت بنزین در آینده باشد. دولت به این نتیجه رسیده برای جبران کسری بودجه خود حتی به افزایش قیمت خدمات دولتی متوسل شود تا کسری بودجه خود را تأمین کند.

افقه در پاسخ به این سؤال که اجرای این طرح به نفع چه کسی خواهد بود؛ گفت: در این مورد حداقل به نفع کسانی است که خودرو ندارند؛ در واقع یک نوع یارانه است و بنده حدس قوی می‌زنم که چون می‌خواهند قیمت بنزین را بالا ببرند و از تنش احتمالی ناشی از این افزایش جلوگیری کنند، ابتدا این پول را پرداخت می‌کنند که شیرینی دریافت یارانه به مذاق ملت خوش بیاید و در نهایت قیمت بنزین دستخوش افزایش شود.

وی تأکید کرد: باید دقت کرد توزیع پول در اقتصاد مسئله‌ای عادی نیست و در اصل نشان از شرایط نامناسب جامعه و اقتصاد دارد و طبیعی است به دلیل شدت تحریم‌ها و کاهش درآمدها،‌ گریزی از این کار نیست اما باید توجه داشت این شیوه مملکت‌داری در زمینه اقتصادی بادوام نخواهد بود.

این استاد دانشگاه در پاسخ به این سؤال که آیا این طرح سودی برای اقتصاد ملی دارد یا خیر؛ بیان کرد: واقعیت این است که چنین طرح‌هایی سودی برای اقتصاد ایران ندارد، اکنون دولت در تنگنای کمبود بودجه است و تمام این طرح‌ها عمدتاً با هدف تأمین کسری بودجه است. ما اقتصادخوانده‌ها براین‌باوریم یک تولیدکننده زمانی که در منطقه سود است به دنبال حداکثر کردن سود است و زمانی‌که در منطقه زیان قرار گیرد به دنبال حداقل کردن ضرر است. شرایط اقتصادی ما اکنون در منطقه زیان قرار دارد. دولت با این کارها به زعم خود می‌خواهد ضرر و زیان‌های ناشی از مشکلات اقتصادی را به حداقل برساند اما این طرح‌ها دوام ندارد.

 وی در توضیح این مطلب ادامه داد: برای اینکه اقتصاد ملی به رشد برسد و رونق بگیرد، اقدامات اساسی و بسیار جدی لازم است که دولت و حاکمیت فعلاً چنین جهت‌گیری‌هایی ندارد.

این اقتصاددان گفت: قطعاً اقتصاد ایران درگیر مشکل است اما مشکلات با پول‌پاشی و توزیع یارانه نقدی کاهش نمی‌یابد. هیچ‌گاه توزیع یارانه عمومی نمی‌تواند سطح رفاه را افزایش دهد و به نظر من در کوتاه‌مدت راهی جز حل مشکل تحریم‌ها نداریم.

بر اساس نظام سهمیه‌بندی فعلی در خصوص بنزین، تنها 27 میلیون نفر دارنده خودرو و موتورسیکلت در کشور از یارانه بنزین بهره‌مند می‌شوند و کسانی که دو یا چند وسیله نقلیه دارند بیشتر از کسانی که یک وسیله نقلیه دارند از یارانه بنزین بهره‌مند هستند؛ اما در طرح تخصیص یارانه به افراد به جای خودروها، قرار است یارانه بنزین به هر کد ملی تعلق گیرد و تمام افراد جامعه بدون درنظر گرفتن اینکه وسیله نقلیه دارند یا ندارند، به مساوات از یارانه بنزین بهره‌مند شوند.

مبنای این طرح بر این اساس بوده که مردمی که وسیله نقلیه ندارند و یا نمی خواهند از یارانه بنزین خود برای مصرف بنزین یارانه‌ای استفاده کنند، بتوانند بنزین یارانه‌ای خود را در سامانه‌ای به‌فروش برسانند.

در پایان آذرماه، پیشنهاد اجرای آزمایشی طرح اختصاص سهمیه بنزین به افراد به‌جای خودروها در دو منطقه آزاد قشم و کیش در دولت مطرح شد تا در صورت اجرای موفق در خصوص گسترش این طرح تصمیم‌گیری شود.

علی بهادری‌جهرمی سخنگوی دولت، نخستین مسئولی بود که در این خصوص، اظهار نظر رسمی کرد. سخنگوی دولت در تاریخ سی‌ام آذرماه گفت: "درباره این طرح مقرر شده است به‌صورت آزمایشی در دو جزیره قشم و کیش، سهمیه بنزین به‌جای خودروها به افراد اختصاص پیدا کند و قیمت عرضه همان نرخ عادی 1500 تومان برای بنزین سهمیه‌ای و 3000 تومان برای بنزین آزاد است که هیچ تفاوتی با نرخ موجود نخواهد داشت. در زمان حاضر اگر کسی خودرو نداشته باشد نمی‌تواند از سهمیه بنزین هم استفاده کند در حالی که سوخت سرمایه ملی و متعلق به همه مردم است اما کسی که مثلاً چهار خودرو داشته باشد، چهار برابر سهمیه استفاده می‌کند، طبیعتاً این روش ناعادلانه است و سهم کسی که توان خرید خودرو ندارد در سوخت دیده نمی‌شود. اما با این تغییر که به‌صورت آزمایشی بنا شده است انجام شود کسی که خودرو ندارد هم می‌تواند سهمیه سوخت با کد ملی خود داشته باشد و آن را به‌قیمت مناسب به دیگران عرضه کند."

 اجرای طرح سراسری با تخصیص 15 لیتر بنزین به هر نفر

اول دی‌ماه، محمدرضا لواسانی، سرپرست منطقه آزاد کیش نام این طرح را "بنزین برای همه" اعلام کرد و گفت: "از این پس سهمیه بنزین به دارندگان هر کد ملی دارای خودرو یا فاقد خودرو تعلق می‌گیرد، میزان یارانه تخصیصی به‌ازای هر نفر معادل 20 لیتر بنزین به‌نرخ 1500 تومان است."

بعد از صحبت این فرد مسئول در جزیره کیش، تمامی اظهارات روی سهمیه 20 لیتری بنزین به ازای هر کد ملی بود، تا اینکه جواد اوجی، وزیر نفت، ششم دی‌ماه در جمع خبرنگاران با اشاره به آغاز آزمایشی طرح تخصیص بنزین به افراد به جای خودروها در جزیره کیش و قشم گفت: "در این طرح که به صورت آزمایشی شروع شده بنزین با همان نرخ‌های 1500 تومانی یارانه‌ای و 3 هزار تومانی آزاد عرضه می‌شود و می‌بینیم که هیچ تغییری در قیمت‌ها صورت نگرفته است.

در این طرح بر اساس داشتن کارت ملی برای کسانی که حداقل یک سال در ایران اقامت داشته باشند به هر فرد 15 لیتر بنزین 1500 تومانی تعلق می‌گیرد که هر فرد دریافت‌کننده می‌تواند بنزین یارانه‌ای خود را به مصرف برساند و یا آن را در سامانه‌های مربوطه که اطلاع‌رسانی خواهد شد بفروشد. این طرح هم اکنون در مرحله آزمایشی و تکمیل کارهای کارشناسی است؛ به محض اینکه مرحله آزمایشی و انجام مطالعات کارشناسی تکمیل شود اجرای این طرح در سراسر کشور آغاز خواهد شد."

سهمیه بنزین خودروهای عمومی به حساب افراد واریز می‌شود.

امکان مبادله از همه طریق وجود دارد.

یارانه جدید بنزین تصویب شد

جواد اوجی وزیر نفت گفت: به تمامی افراد چه صاحب خودرو باشند یا نه که یکسال در ایران اقامت داشته باشند، بر حسب کارت ملی ۱۵ لیتر بنزین ۱۵۰۰ تومانی تعلق می‌گیرد. 

حسین شمسیان راد اشاره به اینکه طرح سهمیه بندی سوخت بر اساس کد ملی فعلا فقط در جزیره کیش به صورت آزمایشی اجرا می شود گفت: اجرای آزمایشی آن در این جزیره به منظور بررسی قابلیت اجرایی و رفع نواقص احتمالی آن انجام خواهد شد.

او اضافه کرد: پس از اجرای آزمایشی و رفع نواقص احتمالی و تقویت نقاط قوت، این طرح بر اساس تصمیم دولت جمهوری اسلامی در کل کشور اجرا خواهد شد که زمان آن بر اساس تصمیمات مسوولان کشوری اعلام می شود.

سرپرست معاونت فرهنگی و اجتماعی کیش یادآور شد: در این طرح نرخ بنزین سهمیه یا آزاد افزایش نخواهد داشت بلکه هدف دولت از اجرای آن تنها بهره‌مندی تمام افراد جامعه بدون در نظر گرفتن داشتن یا نداشتن هرگونه وسیله نقلیه است به طوریکه همانند سابق هر لیتر بنزین سهمیه ۱۵ هزار ریال و هر لیتر بنزین آزاد ۳۰ هزار ریال عرضه می شود.

او ادامه داد: در این طرح به ازای کد ملی هر فرد ساکن در جزیره کیش اعتبار تهیه ۲۰ لیتر به شماره حساب سرپرست به صورت ماهانه واریز می شود تا سرپرستان خانواده در صورت داشتن خودرو آن را برای خرید سوخت مورد نظر استفاده کنند و در غیر این صورت می توانند سهمیه خود را به فروش برسانند.

شمسیان راد با بیان اینکه فروش اعتبار بنزین بین ۱۵ هزار تا ۳۰ هزار ریال خواهد بود یادآور شد: همین روش‌های فروش نیز به صورت کارت به کارت و یا از طریق یک نرم افزار که در آینده معرفی می‌شود خواهد بود.

او گفت: همچنین در این طرح سهمیه خودروهای عمومی همانند تاکسی‌های شهری، اینترنتی و آژانس‌ها و همچنین خودروهای دیزلی بدون تغییر ماهانه به کارت سوخت آنان واریز خواهد شد.

سرپرست معاونت فرهنگی و اجتماعی سازمان منطقه آزاد کیش افزود: با توجه به اینکه سهمیه بنزین ذخیره شده در کارت سوخت‌ها نیز بدون تغییر قابلیت استفاده دارد به همین دلیل کارت سوخت کماکان در این جزیره در پمپ‌های بنزین پذیرش می‌شود.

او در خصوص شناسایی افراد ساکن در جزیره کیش گفت: ساز و کار این طرح انجام شده و با استفاده از بانک اطلاعاتی موجود بخش‌های مختلف این سازمان این اطلاعات در سامانه سوخت بارگزاری می شود.

تخصیص یارانه سهمیه بنزین بر اساس کد ملی در طرح بنزین برای همه

سرپرست سازمان منطقه آزاد کیش ضمن تکذیب افزایش قیمت بنزین در این جزیره، طرح جدید سهمیه یارانه ای بنزین برای هر کد ملی را تشریح کرد.

محمد رضا لواسانی خبر افزایش قیمت بنزین را کذب دانست و با تاکید بر این که تغییر قیمت‌ حامل‌های انرژی نیازمند مصوبه مجلس است گفت: در بودجه ۱۴۰۱ اشاره ای به افزایش قیمت بنزین و سهمیه سوخت نشده است.

لواسانی تفاوت این طرح با طرح پیشین را تخصیص سهمیه بنزین به هر کد ملی عنوان کرد که پیش از این به هر خودرو تعلق می گرفت.

سرپرست سازمان منطقه آزاد کیش تصریح کرد: از این پس سهمیه بنزین به دارندگان هر کد ملی دارای خودرو یا فاقد خودرو تعلق می گیرد، میزان یارانه تخصیصی به ازای هر نفر معادل ۲۰ لیتر بنزین به نرخ ۱۵۰۰ تومان است.

به گفته لواسانی یارانه سهمیه بنزین از هر کارت بانکی قابل برداشت است و افراد در صورت نداشتن خودرو می توانند این یارانه را با اپلیکیشنی که به همین منظور طراحی شده به فروش برسانند.

طبق این طرح، افرادی که به هر دلیلی امکان فروش سهمیه خود یا انتقال به دیگری را نداشته باشند، بعد از مدت مشخصی مبلغ آن را به صورت فروش خودکار، در حساب خود دریافت خواهند کرد.

محمد رضا لواسانی با تاکید بر این که تمام دارندگان کد ملی که بیش از یک سال در کشور اقامت داشته باشند، مشمول طرح هستند اظهار داشت: با اجرایی شدن طرح جدید سهمیه بنزین، رانندگان وسائط نقلیه عمومی همچنان از سهمیه‌ خود برخوردارند و هیچگونه تغییری در سهمیه تاکسی‌ها، خودروهای عمومی و گازوییلی ایجاد نمی‌شود، و اعضای خانواده‌ هایشان نیز مشمول دریافت یارانه سهمیه ۲۰لیتر بنزین می‌شوند.

وی در پایان ضمن ابراز امیداوری از مشارکت گسترده و همراهی مردم جزیره کیش گفت: امید است اجرای طرح جدید تخصیص یارانه بنزین به الگویی در سطح کشور تبدیل شود.

گفتنی است فراهم کردن زیرساخت ها در روند اجرای طرح جدید تخصیص سهمیه سوخت بر اساس کد ملی برعهده شرکت پالایش و پخش فراورده های نفتی، وزارت اقتصاد و وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات است.

رانندگان وسائط نقلیه عمومی همچنان از سهمیه‌ی خود برخوردارند

لواسانی همچنین تاکید کرد: با اجرای طرح "بنزین برای همه" هیچ تغییری در وضعیت سهمیه تاکسی‌ها، خودروهای عمومی و گازوییلی ایجاد نمی‌شود.

وی تصریح کرد: با اجرای این طرح، هیچ تغییری در وضعیت سهمیه تاکسی‌ها، خودروهای عمومی و گازوییلی ایجاد نمی‌شود و خانواده‌ آنها نیز مشمول این طرح و حائز نفری ۲۰لیتر بنزین می‌شوند.

وی با بیان این مطلب که سامانه‌ عرضه‌ی بنزین آزاد برای افراد فاقد خودرو یا دارای سهیمه‌ اضافه طراحی شده است، افزود: در این سامانه، هم‌می‌توان از میزان موجودی بنزین مطلع شد و هم آن را برای ‌بازار اینترنتی بنزین به فروش برساند.

لواسانی بر تسهیل و تسریع در ارائه‌ی خدمات این سامانه تاکید کرد و گفت: همه مردم می‌توانند آن را در گوشی خود نصب کرده و استفاده کنند.

وی همچنین در خصوص افرادی که خودرو ندارند و یا از سهمیه‌ خود استفاده نکردند، خاطرنشان کرد: این افراد می‌توانند سهمیه سوخت خود را با عرضه در بخش فروش اپلیکیشن مربوطه، به فروش برسانند.

لواسانی با تاکید بر این‌که طرح "بنزین برای همه" شامل همه‌ی کسانی‌ که خودرو ندارند می‌شود، ادامه داد: در این طرح مردم ایران در دو گروه دسته‌بندی می‌شوند: گروه نخست کسانی هستند که همه سهمیه‌شان را مصرف می‌کنند؛ و گروه دوم را کسانی شامل می‌شوند که تمام یا بخش از سهمیه‌شان مصرف‌نشده باقی می‌ماند.

لواسانی با بیان این‌که با اجرای طرح سهمیه‌ی بنزین، نگرانی‌های مردم برطرف خواهد شد، تصریح کرد: با اجرای طرح، هرمقدار که می‌خواهید بنزین بزنید.