به گزارش خبرنگار مهر، آیتالله جوادیآملی در اجلاسیه اساتید حوزه علمیه قم که در سالن اجتماعات مدرسه علمیه امام کاظم (ع) برگزار شد، رسالت اصلی حوزهها، دانشگاهها و مراکز آموزشی را فراتر از آموزش صرف دانست و بر نقش بنیادین آنها در زدودن جهل از جامعه تأکید کرد.
وی گفت: تعلیم و تبلیغ وظیفه مهم مراکز علمی و دینی است، اما مأموریت اصلی این نهادها جهلزدایی و تربیت آگاهانه جامعه است.
وی در ادامه با اشاره به نظام امامت و امت افزود: شناسایی جهل و ریشهکن کردن آن، شرط بقای سلامت اجتماعی و دینی است و صرف انتقال دانش، کافی نخواهد بود. وی گفت: هر سخن یا اقدامی که به نظام ضربه بزند، جلوهای از جهل است و باید اصلاح شود.
این مرجع تقلید با اشاره به جایگاه نهجالبلاغه در هدایت فکری جامعه تأکید کرد: نهجالبلاغه کتاب سخنرانی نیست، بلکه منبعی دائمی برای هدایت علمی، اخلاقی و اجتماعی است و اساتید و دانشپژوهان باید همواره با دقت به آن مراجعه داشته باشند.
وی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به نقش منابع اصیل دینی بیان داشت: پیامبر اکرم (ص) حقیقت ولایت را در غدیر با شفافیت کامل بیان کردند و تحریف اخبار، مانند آنچه در دوره معاویه رخ داد، میتواند امت را منحرف سازد. به همین دلیل، نقل درست و مستند از آموزههای دینی ضرورت اساسی جامعه اسلامی است.
آیتالله جوادیآملی با یادآوری اینکه جهلزدایی مسئولیت همه اقشار جامعه است؛ افزود: اگر جهل و اختلاف در جامعه گسترش یابد، اعتماد عمومی به نظام کاهش پیدا میکند و پشتوانه اجتماعی آسیب میبیند.
وی گفت: این مسئولیت تنها بر دوش حوزه و دانشگاه نیست و همه مردم و مسئولان باید در این مسیر نقشآفرین باشند.
این استاد برجسته حوزه با تأکید بر محوریت عقل و علم در نظام امامت اظهار داشت: دادن ظرفیت به چیزی که ظرفیت ندارد، ساختارهای جعلی و انحرافات فرهنگی ایجاد میکند. فهم اسلام بدون پشتوانه عقلانی و اخلاقی ممکن نیست و اسلام را باید بر پایه واقعیت، استدلال و عمق معرفتی آن شناخت.
وی بخشی از نابسامانیهای فرهنگی را ناشی از بیتوجهی به علوم عقلی دانست و گفت: جاهلیتی که امروز دیده میشود، ریشه در بیتوجهی به عقلانیت دارد و تنها با گسترش علم و اخلاق میتوان بر آن غلبه کرد.
وی همچنین بر نقش خطبهها و میراث معرفتی حضرت فاطمه زهرا (س) در فهم واقعی اسلام تأکید کرد.
آیتالله جوادیآملی با اشاره به اهمیت مقابله با تحریفات و انحرافات افزود: کسانی که با علم و عقل مخالفاند، زمینههای جاهلیت را تقویت میکنند. محور فرهنگی امت اسلامی باید علم و عقل باشد و بدون این دو، جامعه در معرض لغزشهای فکری قرار میگیرد.
وی در ادامه با اشاره به نقش اساسی انبیا و پیامبران در انتقال حقیقت گفت: بسیاری از معارف بلند، ورای توان بیان انسانی است و تنها به اراده الهی در اختیار انبیا قرار میگیرد.
وی همچنین بر ضرورت پاسخ دقیق و علمی به شبهات اعتقادی تأکید کرد تا جهل از جامعه زدوده شود.
این مرجع تقلید با اشاره به تجربه خود در شورای عالی قضائی اظهار داشت: در تدوین قوانین باید عقل و دقت مبنای کار باشد تا نظام حقوقی کشور بر پایه عدالت سامان یابد.
وی با تأکید بر ضرورت منطق قوی و اصول کامل در حل مسائل امت افزود: بسیاری از پیچیدگیهای فقهی به دلیل ضعف در منطق و اصول است و تفکیک بین قضایای حقیقی و خارجی نیازمند استدلال عمیق است.
وی برخی از مسائل اجتماعی از جمله قصاص و احکام جزایی را نمونههایی دانست که بدون تحلیل منطقی نمیتوان به نتیجه درست رسید.
آیتالله جوادیآملی در بخش دیگری به مسئله حجاب پرداخت و گفت: شرایط امروز جامعه با دوران گذشته متفاوت است و در نظام امامت و امت باید احکام الهی با دقت و آموزش صحیح پیاده شود.
وی تأکید کرد: فهم صحیح مسائل اجتماعی و فقهی و تطبیق آنها با شرایط جامعه، از وظایف اساسی حوزههای علمیه است.
وی با اشاره به مسئولیت تربیتی حوزهها گفت: حوزه باید در تربیت علمی و اخلاقی جوانان نقش محوری ایفا کند و مشکلات اجتماعی را با رویکرد علمی و منطقی حل نماید.
وی با تأکید بر اهمیت استعدادهای فردی طلاب گفت: کسانی که استعداد بیشتری دارند، مسئولیت سنگینتری در مسیر علمی و اجتماعی بر عهده دارند.
وی در ادامه با تشریح ضرورت تقویت فقه، فلسفه، اصول و منطق در حوزهها افزود: پاسخگویی به نیازهای روز جامعه بدون غنای علمی ممکن نیست و حوزه باید بر پایه عقلانیت به توسعه معرفتی بپردازد.
